Gümüşhane Dayanışma Platformu Kurucu Başkanları Kamil Koç ve Recep Genc Platformun guzergahı değişen Demıryolu açıklamaları
Siyasi Kaygı Olmazsa “Demir Yolunu Bulur”
Türkiye Hükümeti’nin belirlediği projeler çerçevesinde kararlaştırılan zamanlar içinde, vatanın bütünlüğü bölgeleri çelik raylarla birbirine bağlanacaktır. Bütün vatan, bir demir kütle haline gelecektir. Demiryolları, memleketin tüfekten, toptan daha önemli bir güvenlik silâhıdır. Demiryollarını kullanacak olan Türk milleti, geçmişindeki ilk sanatkârlığının, demirciliğinin eserini tekrar göstermiş olmakla övünç duyacaktır. Demiryolları, Türk milletinin refah ve uygarlık yollarıdır. Türkiye’de ekonomik yaşamın yüksek gelişmeleri ancak demir yollarla olacaktır. Milletin mutluluğu, geleceği bu yollardan geçecektir. Cumhuriyet hükümetinin bu alandaki çok verimli çabası ve çok idealist hareketi takdire değerdir. (Ayın Tarihi, Cilt: 25, Sayı: 84-85, 1931)
1931 Yılında Malatya’ya demiryolu geldiğinde Gazi Mustafa Kemal Atatürk’ün konuşmasından alıntıdır bu cümleler. Bir haftadır gerek Gümüşhane’de ve gerekse memleketin birçok iline buğday tanesi gibi dağılmış ve olduğu terde başak vermiş kök salmış tüm Gümüşhanelilerce tepki toplayan “güzergâhı” değiştirilmeye çalışılan demiryolu projesi bulunmaktadır. Yüksek Mühendis Arkeolog hemşerimiz Vedat Karaarslan’ın 05.09.2020 tarihli “Demiryolu İnşasında Etüt ve Güzergâh Araştırması Nasıl Yapılır?” başlıklı makalesinde konu her yönü çok güzel göz önüne serilmiş.
“Bir demiryolu inşaası için ekonomik ve teknik etüd olmak üzere 2 yönden inceleme yapılır. Ekonomik ve teknik etüd birbirinden ayrılamaz ve güzergahın belirlenmesi için öncelikle teknik etüd yapıldıktan sonra ekonomik etüd yapılır, eğer ekonomik etüd ülke ekonomisi açısından yararlı gelir getirici özelliği bulunmuyorsa etüde son verilerek demiryolu inşaası yapılmaz.” Diyor değerli hemşerimiz.
Gümüşhane Ticaret ve Sanayi Odası Başkanı (GTSO) Başkanı İsmail Akçay’ın açıklamalarıyla iki ayrı hattın daha olduğu ve Devlet Demir Yolları Genel Müdürlüğü’nün 27 Şubat 2020 tarih ve 405744 sayılı yazısını Rize, Trabzon, Bayburt ve Erzurum belediyelerine gönderdiğini Gümüşhaneliler olarak öğrenmiş bulunuyoruz. Devlet Demir Yolları Genel Müdürlüğü’nün göndermiş olduğu yazıda, Aşkale-İyidere arasında yapılması ön görülen koridora sayısal verilerinin gönderildiği ve bu çerçevede 1/5 bin ölçekli güzergâh çalışmasının gönderilmesi isteniyor. Öncelik sıralamasında ilk planlanan ve miting ve toplantılarda siyasi iktidar tarafından açıklanan Erzincan-Gümüşhane-Trabzon hattının seçenekler arasından çıkarıldığı ya da ötelendiğini bilmek Gümüşhanelileri hayal kırıklığına itmiştir.
Hattın neden Erzincan-Gümüşhane-Trabzon güzergâhında olması gerektiğini izah edecek olursak, Vedat Karaarslan Hocamızın makalesinde yer alan ekonomik etüdü incelememiz yerinde olacaktır. Hocamızın makalesinde değindiği ekonomik etüd için bir hattan geçecek vagon (katar) sayısı hesabı için demiryolu güzergah ilerleme teorisini formülize etmemiz gerekir;
Yıllık yolcu sayısına Y, günlük en yüksek yolcu sayısının ortalama yolcu sayısına oranına O, bir vagon veya katarla taşınan ortalama yolcu sayısına R dersek, güzergâh üzerinde taşınacak yolcu vagonu (katar) sayısını şu şekilde formülize edebiliriz;
Erzincan-Gümüşhane-Trabzon hattından sonra gündeme geldiğini öğrendiğimiz, Aşkale-Bayburt-Çaykara-Of-İyidere ve Erzincan-Bayburt-Çaykara-Of-İyidere hatlarıyla kıyasladığımızda TCDD Yüksek Hızlı Tren (YHT) verileri baz alınarak yapılan hesaplamalarda;
1-Opsiyon Yolcu Vagonu Sayısı (Aşkale-Bayburt-Çaykara-Of-İyidere hattı) = 1,35 x (175.474 / 365) / 80 = 649
2-Opsiyon Yolcu Vagonu Sayısı (Erzincan-Bayburt-Çaykara-Of-İyidere hattı) = 1,35 x (387.069 / 365) / 80 = 1431
3-Opsiyon Yolcu Vagonu Sayısı (Erzincan-Gümüşhane-Trabzon hattı) = 1,35 x (1.205.398 /365) / 80 = 4458
Vedat Karaarslan Hocamızın makalesindeki sonuçlara göre yapılacak tren yolunun güzergahının ekonomik etüdü yapıldığında opsiyon olarak 3, 2, 1 sıralaması yapılması gerektiğine ulaşılmaktadır. Bu sıralama ve sonuç tren yolu için inşa edilecek güzergah seçiminde, ülkeye en yüksek ekonomik fayda sağlanması için ilk etapda 3 nolu (Erzincan-Gümüşhane-Trabzon) seçimin yapılmasını gerekli kılar.
Gerek ekonomik, gerek teknik etütler ve gerekse bölge halkına verilen sözlerin neticesinde demiryolu güzergâhının ilk planlanan haliyle yani Erzincan-Gümüşhane-Trabzon hattında olması gerekmektedir. Milli ve manevi değerler konusunda diğer hiçbir ilimizden eksik kalmayan Gümüşhane ekonomik zenginlik konusunda ne yazık ki hep ihmal edilmiş ve diğer illerimizin oldukça gerisinde kalmıştır. Tarımı bitme noktasına gelmiş, verimli arazileri “siyanürle altın ayrıştırmaya tabi tutulma riskiyle karşı karşıya olan, sanayisi zayıf bırakılmış Gümüşhane’ye bir de demiryolu çalım atılırsa il ekonomisinin 15-20 sene sonrasını hayal dahi etmek istemiyoruz. Vilayet olarak taleplerini her daim memleketin genel taleplerinin ardında tutan, isteme kültürünü ayıp gören ve bu örf adet ve gelenekle yetişmiş Gümüşhane’nin artık daha fazla horlanmaya, daha fazla ezilip un ufak edilmeye tahammülü kalmamıştır. Demiryolu refahtır, kültürel gelişimin olmazsa olmazıdır, ekonomik kalkınmışlık ve zenginliktir. Gazi Mustafa Kemal Atatürk’ün dediği gibi; “Yollarımızı yüzyılın, bugünkü ilerlemelerin gerektirdiği bir eksiksiz duruma eriştirmek gerekir. Ancak bu şekilde memlekette yaygın olan fakirlik ve yoksulluğa çare bulabiliriz.” Kaderimiz gibi elimize yüzümüze, alnımıza yazılmış olan fakirliğe artık hayır diyor söz verilen demiryolunun aynı güzergâhta olmasını istiyoruz.

